Δέκα στα δεκατρία μεγάλα έργα απέτυχαν ή υπολειτουργούν
Το IEEFA είναι αμερικανικό ινστιτούτο ενεργειακής οικονομίας. Το 2022 εξέτασε τα 13 εμβληματικά μεγάλα έργα δέσμευσης και αποθήκευσης CO₂ του κόσμου. Τα 10 απέτυχαν ή υπολειτουργούν, τα περισσότερα με μεγάλη απόκλιση.
Δέκα στα δεκατρία. Σε κάθε άλλη δουλειά, αυτό λέγεται αποτυχία. Εδώ μας το φέρνουν πληρωμένο με δημόσιο χρήμα.
Ατυχήματα και αποτυχίες, με ονόματα
- Satartia, ΗΠΑ, 2020. Έσπασε αγωγός CO₂. Δεκάδες άνθρωποι στο νοσοκομείο, η κωμόπολη εκκενώθηκε.
- In Salah, Αλγερία. Η πίεση σήκωσε το έδαφος από πάνω. Η εισπίεση σταμάτησε το 2011 και δεν ξανάρχισε. Νωρίτερα, το 2007, είχε διαρρεύσει CO₂ από την κεφαλή μιας παλιάς γεώτρησης.
- Gorgon, Αυστραλία. Μέσα σε πέντε χρόνια, περίπου 10 εκατ. τόνοι CO₂ που έπρεπε να θαφτούν κατέληξαν στην ατμόσφαιρα.
- Snøhvit, Νορβηγία. Ακόμη και σε ένα από τα λίγα έργα που η βιομηχανία προβάλλει ως επιτυχία, η πίεση στο υπέδαφος ανέβηκε πιο γρήγορα απ’ όσο υπολόγιζαν, και η εισπίεση μεταφέρθηκε σε άλλο στρώμα.
Τα περισσότερα έγιναν μακριά από ανθρώπους. Το Satartia δείχνει τι σημαίνει ένα ατύχημα δίπλα σε σπίτια. Και το In Salah, τι μπορεί να κάνει μια παλιά γεώτρηση: στον Πρίνο είναι 76.
Εκεί στο ανοιχτό πέλαγος, εδώ δίπλα στα σπίτια μας
Οι μεγάλες αποθήκες της Βόρειας Θάλασσας απέχουν 100–250 km από τις ακτές. Στον Πρίνο, οι εξέδρες απέχουν περίπου 8 km από τη Θάσο. Και το υπόγειο συγκρότημα της αποθήκης φτάνει σε λιγότερο από 2 km από την ακτή του Όρμου Πρίνου.
Ο κόλπος μας είναι ρηχός και σχεδόν κλειστός: η Καβάλα από τη μία, η Θάσος από την άλλη. Και στο ανοιχτό πέλαγος, κάθε διαρροή την πληρώνει η θάλασσα. Εδώ θα την πληρώσουν μαζί ο ψαράς στη βάρκα του, ο λουόμενος και τα χωριά της ακτής.
Ακόμη και ο γερμανικός νόμος του 2025, που ανοίγει τον δρόμο στην αποθήκευση CO₂ στην ανοιχτή θάλασσα, απαγορεύει την εισπίεση στα χωρικά ύδατα και τις εγκαταστάσεις εισπίεσης μέσα σε θαλάσσια προστατευόμενη περιοχή ή σε λιγότερο από 8 km από αυτήν. Ο Πρίνος είναι λίγα χιλιόμετρα από τις ακτές και μέσα σε θαλάσσια περιοχή Natura. Με αυτόν τον νόμο, θα αποκλειόταν δύο φορές.
Όπου ο κόσμος είπε όχι, κέρδισε
- Barendrecht, Ολλανδία. Σχεδίαζαν αποθήκη CO₂ κάτω από κατοικημένη περιοχή. Οι κάτοικοι αντιστάθηκαν. Τον Νοέμβριο του 2010 το έργο ακυρώθηκε, και η Ολλανδία εγκατέλειψε την αποθήκευση στη στεριά.
- Jänschwalde, Γερμανία. Το έργο ακυρώθηκε το 2011, με τον κόσμο απέναντι.
- Κουίνσλαντ, Αυστραλία. Το 2024 η πολιτεία απέρριψε σχέδιο αποθήκευσης CO₂ και απαγόρευσε την αποθήκευση στη Μεγάλη Αρτεσιανή Λεκάνη.